BLOG: ‘Leiderschap is hybride’

BLOG: ‘Leiderschap is hybride’

Zin en onzin van vrouwelijk leiderschap

Door: Chris van Lawick van Pabst

Zo’n 25 jaar geleden grapte ik voor het eerst dat ik voor een man heel veel vrouw in mij heb. Ik wist toen nog niet hoe waar dit was en ook niet wat dit te maken heeft met mijn persoonlijk leiderschap. Vanaf mijn studies economie en vastgoedkunde heb ik mij vooral over de rationele as ontwikkeld met zo af en toe training in het kader van het MD-programma. Dat ging dan over mijn persoonlijke ontwikkeling. Vandaag de dag zouden we dat ‘Word jezelf’ of ‘Persoonlijk leiderschap’ noemen of een soortgelijke, pakkende naam waarop veel mensen reageren. Sommigen gaan nog een stapje verder en adverteren met ‘Vrouwelijk leiderschap’. Op deze titel reageren dan vooral vrouwen, terwijl juist mannen dat zouden moeten doen. Hoe zit dit?

Spreken over vrouwelijk leiderschap vind ik even onzinnig als spreken over mannelijk leiderschap. Het gaat namelijk om leiderschap. Toch zijn de termen vrouwelijk en mannelijk onbedoeld toch uitermate zinnig. Het gaat dan over het mannelijke in de vrouw en het vrouwelijke in de man. Animus & Anima of Yin & Yang zo je wilt.

Als een man zijn vrouwelijke kant niet heeft ontwikkeld en geïntegreerd in zijn wezen, dan toont die man een gebrek aan voelen en invoelend vermogen naar mens, maatschappij en milieu. Kort door de bocht kun je zeggen dat dit type man dan de hang naar macht, geld en seks als enig gevoel kent. Wat heeft een mannelijke CEO die in deze val dreigt te lopen nodig? Een achterban die oprecht kritiek levert en hem helpt te relativeren. Zo iemand treft de CEO in zijn organisatie meestal niet aan. Als professioneel coach ervaar ik dat de CEO een deskundige op dit gebied van buiten zijn organisatie zoekt.

Wat nu als een vrouw geen contact heeft met het mannelijke in zich? Vaak uit zich dit in een gebrek aan zelfvertrouwen, wat de vrouw kwetsbaar maakt om slachtoffer te worden. Denk aan pubermeisjes zonder zelfvertrouwen die in de val van een loverboy lopen. Maar ook  zakenvrouwen zien dat minder competente mannen sneller carrière maken dan zij zelf. Vrouwen hebben bovendien tegen, dat onze cultuur wordt gedomineerd door mannen. Dit betekent dat mannelijke eigenschappen als dadendrang, strijdlust, assertiviteit en woede geuit door een vrouw niet worden gepikt. Helemaal niet door mannen die zich weinig hebben ontwikkeld en die geen schaduwwerk hebben gedaan. Deze dynamiek heeft ook te maken met het glazen plafond dat vrouwen kunnen ervaren. In mijn coaching praktijk is de helft van mijn cliënten vrouw en dat aantal groeit snel.

Leiderschap is zogezegd dus hybride. Oer-mannelijke eigenschappen (doelgericht en besluitvaardig) en oer-vrouwelijke eigenschappen (ontvankelijk en verbindend) moeten allebei zijn ontwikkeld en geïntegreerd zijn in de persoonlijkheid van de vrouw of man.

Twynstra Gudde Interim Management ervaart dat zeer ervaren interim-managers vaak goed in hun vak zijn, maar zich persoonlijk onvoldoende hebben ontwikkeld. Dit is een belemmering om ingezet te worden bij  opdrachten waar het gaat om verandering, organisatieontwikkeling en transformatie. Bij het oplossen van complexe vraagstukken is hier altijd sprake van.

Ook opdrachtgevers ervaren regelmatig dat doelstellingen niet worden gehaald of projecten niet van de grond komen. Vaak heeft dit te maken met het feit dat individuen en teams vastlopen. TGIM begeleidt opdrachtgevers om tot oplossingen te komen. Ook begeleidt TGIM interim-managers bij hun persoonlijke ontwikkeling door een-op-een coaching, intervisie en supervisie. Voor verdere professionalisering is dit een noodzaak.